Kradziony samochód z Niemiec a podatek akcyzowy. Czy nabywca musi zapłacić podatek, nawet jeśli auto pochodzi z przestępstwa?

Zakup samochodu, który okazuje się kradziony, może oznaczać nie tylko problemy prawne, ale również nieoczekiwane konsekwencje podatkowe. Czy przedsiębiorca, który kupił pojazd w Niemczech, sprowadził go do Polski, a dopiero później wyszło na jaw przestępcze pochodzenie tego pojazdu, musi zapłacić akcyzę? Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 14 września 2026 r. zajął stanowisko, które może zaskoczyć wielu nabywców samochodów.

Samochód kradziony, ale obowiązek podatkowy powstaje

Sprawa dotyczyła spółki, która na podstawie pisemnej umowy kupna-sprzedaży nabyła samochód na terytorium Niemiec, a następnie przemieściła go do Polski. Z punktu widzenia spółki transakcja miała charakter zwykłego zakupu pojazdu. Problem pojawił się w związku z ustaleniem, że samochód pochodził z kradzieży.

W takich okolicznościach można byłoby oczekiwać, że nielegalne pochodzenie pojazdu wykluczy również powstanie obowiązków podatkowych związanych z jego sprowadzeniem. Organ podatkowy przyjął jednak inne podejście.

Kluczowe znaczenie miało ustalenie, czy spółka uzyskała prawo do rozporządzania samochodem jak właściciel oraz czy doszło do jego przemieszczenia z innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej na terytorium Polski.

Według organu samo ustalenie, że samochód pochodził z kradzieży, nie wyklucza powstania obowiązku podatkowego w akcyzie.

Dlaczego umowa kupna-sprzedaży miała znaczenie?

Istotą sprawy było pojęcie nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Zgodnie z ustawą o podatku akcyzowym jest nim przemieszczenie samochodu osobowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju, jeżeli spełnione są warunki określone w przepisach.

W analizowanej sprawie spółka zawarła umowę w formie pisemnej i uzyskała możliwość faktycznego dysponowania pojazdem. Następnie samochód został przemieszczony z Niemiec do Polski.

Dyrektor KIS uznał, że dla oceny skutków akcyzowych istotne było dokonanie czynności odpowiadającej ustawowej definicji nabycia wewnątrzwspólnotowego. Nielegalne pochodzenie samochodu nie stanowiło samo w sobie przesłanki wyłączającej powstanie obowiązku podatkowego.

W praktyce oznacza to, że wadliwość transakcji z punktu widzenia prawa własności nie musi automatycznie oznaczać braku skutków na gruncie podatku akcyzowego.

To właśnie ten element interpretacji zasługuje na szczególną uwagę przedsiębiorców zajmujących się obrotem samochodami używanymi, importem pojazdów i ich dalszą odsprzedażą.

Kiedy powstaje obowiązek zapłaty akcyzy?

W opisanej sprawie organ odwołał się do przepisów ustawy o podatku akcyzowym z 2008 r., w szczególności do art. 100 ust. 1 pkt 2 oraz art. 101 ust. 2 pkt 1.

Przepisy te stanowiły podstawę do przyjęcia, że w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego powstał obowiązek podatkowy.

Znaczenie miało również to, że pojazd nie był wcześniej zarejestrowany w Polsce w rozumieniu przepisów Prawa o ruchu drogowym.

Organ wskazał ponadto na wyjątek przewidziany w art. 101 ust. 2a ustawy o podatku akcyzowym. Dotyczył on określonych sytuacji, w których samochód zostaje dostarczony do innego państwa członkowskiego albo wyeksportowany w terminie 30 dni, a spełnienie warunków jest odpowiednio udokumentowane.

W rozpatrywanej sprawie wyjątek ten nie miał zastosowania.

W rezultacie Dyrektor KIS uznał, że spółka była objęta obowiązkiem podatkowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego.

Czy nabywca kradzionego samochodu odpowiada za cudze przestępstwo?

To najważniejsza kwestia, którą należy rozdzielić na dwie płaszczyzny.

Pierwsza dotyczy prawa karnego i cywilnego. Zakup samochodu pochodzącego z kradzieży może prowadzić do zakwestionowania skuteczności nabycia własności, zatrzymania pojazdu, a w określonych okolicznościach również do postępowania karnego. Znaczenie mają między innymi okoliczności zawarcia umowy, wiedza nabywcy oraz dochowanie należytej staranności.

Druga płaszczyzna dotyczy prawa podatkowego. Powstanie obowiązku podatkowego jest oceniane na podstawie przesłanek określonych w przepisach podatkowych. Nie zawsze pokrywają się one z przesłankami decydującymi o skutecznym nabyciu własności lub odpowiedzialności za przestępstwo.

Dlatego nie należy utożsamiać obowiązku podatkowego z przypisaniem nabywcy winy za kradzież. Interpretacja nie oznacza, że spółka popełniła przestępstwo. Rozstrzyga ona kwestię skutków podatkowych opisanej transakcji.

Jednocześnie sam fakt, że kupujący nie wiedział o kradzieży, nie przesądza automatycznie o braku obowiązku podatkowego. Konieczna jest ocena konkretnego stanu faktycznego i właściwych przepisów.

Co ta interpretacja oznacza dla przedsiębiorców?

Wniosek z analizowanej sprawy jest istotny zwłaszcza dla firm sprowadzających samochody z zagranicy. Ryzyko związane z zakupem pojazdu nie kończy się na sprawdzeniu jego ceny, stanu technicznego czy dokumentów rejestracyjnych.

Przedsiębiorca powinien również zweryfikować legalność pochodzenia samochodu, tożsamość sprzedawcy oraz spójność dokumentacji dotyczącej pojazdu i transakcji.

Warto w szczególności:

• sprawdzić numer VIN w dostępnych bazach i dokumentach pojazdu;
• zweryfikować tożsamość sprzedawcy oraz jego uprawnienie do rozporządzania samochodem;
• zachować umowę, potwierdzenia płatności i dokumenty transportowe;
• sprawdzić historię pojazdu i zgłosić wątpliwości odpowiednim służbom;
• przeanalizować obowiązki akcyzowe jeszcze przed sprowadzeniem samochodu do Polski.

Takie działania nie dają absolutnej gwarancji bezpieczeństwa, ale mogą pomóc ograniczyć ryzyko zakupu pojazdu pochodzącego z przestępstwa oraz ułatwić wykazanie okoliczności transakcji.

Interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 14 września 2026 r., sygn. 0111-KDIB3-3.4013.212.2026.2.MW, pokazuje bowiem, że nielegalne pochodzenie samochodu nie musi samo w sobie wyłączać skutków podatkowych jego przemieszczenia z innego państwa Unii Europejskiej do Polski.

Podsumowując, aktualne orzecznictwo potwierdza że w przypadku importu jak również transakcji wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdów istotna po stronie przedsiębiorcy jest weryfikacja legalności pochodzenia pojazdu i równoczesna analiza obowiązków podatkowych.